مرکز تحقیقات تعویض مفاصل؛ از توسعه رجیستری بیماران تا طراحی محصولات فناورانه

به گزارش روابط عمومی معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی تهران، جلسه ارزیابی کیفی مرکز تحقیقات تعویض مفاصل، در چارچوب ارزیابی مراکز تحقیقات بالینی با کمتر از ۱۰ سال سابقه فعالیت، با ارائه گزارش عملکرد مرکز از سوی دکتر محمدرضا رزاق‌اف  معاون پژوهشی مرکز تحقیقات تعویض مفاصل، برگزار شد. دکتر رامین کردی معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه؛ دکتر محمدرضا منظم اسماعیل‌پور مشاور اجرایی معاونت؛ تیم کارشناسی معاونت تحقیقات و فناوری و نمایندگان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در این جلسه حضور داشتند.

در این جلسه، ظرفیت‌ها، مأموریت‌ها، ساختار پژوهشی و برنامه‌های توسعه‌ای مرکز تحقیقات تعویض مفاصل تشریح شد. این مرکز با رویکردی بین‌رشته‌ای و با مشارکت متخصصان حوزه‌های مختلف، از جمله ارتوپدی، بیماری‌های عفونی، پاتولوژی، طب فیزیکی و توانبخشی، مهندسی پزشکی، بیومکانیک و زیست‌مواد، فعالیت‌های پژوهشی خود را در حوزه تعویض مفاصل دنبال می‌کند.

بر اساس این گزارش، تبدیل‌شدن به یک مرکز مرجع تحقیقات تعویض مفاصل در کشور، توسعه همکاری‌های بین‌المللی و بین‌رشته‌ای، توانمندسازی نیروی انسانی، گسترش پژوهش‌های بنیادی و کاربردی و تعامل با صنعت، از مهم‌ترین محورهای فعالیت مرکز عنوان شد. ارتقای کیفیت زندگی بیماران، افزایش اثربخشی خدمات سلامت و بهبود دسترسی به خدمات نیز از اهداف این مرکز است.

از محورهای مهم فعالیت مرکز می‌توان به اجرای طرح‌های پژوهشی و کارآزمایی‌های بالینی در زمینه پروتزهای تعویض مفصل، پیشگیری از عفونت، ارزیابی عملکرد و ماندگاری ایمپلنت‌ها، مطالعات بیومکانیک و توسعه روش‌های نوین درمانی اشاره کرد. همچنین، مرکز توسعه و تکمیل رجیستری‌های جراحی‌های تعویض مفصل را دنبال می‌کند تا با تجمیع و تحلیل داده‌های بیماران، زمینه انجام مطالعات پژوهشی و ارتقای خدمات مرتبط با تعویض مفاصل فراهم شود.

در بخش دیگری از این ارائه، بر فعالیت‌های آموزشی و توانمندسازی پژوهشگران و دستیاران تخصصی تأکید شد. برگزاری کارگاه‌های عملی در حوزه تعویض مفصل و درمان شکستگی‌ها و همچنین برگزاری منظم جلسات پژوهشی و ژورنال کلاب، از دیگر فعالیت‌های مرکز در این حوزه عنوان شد.

همکاری‌های علمی داخلی و بین‌المللی، اجرای مطالعات مشترک با دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی و مشارکت در طرح‌های پژوهشی بین‌المللی نیز از دیگر ظرفیت‌های مرکز تحقیقات تعویض مفاصل است. در این راستا، مرکز در طراحی و اجرای مطالعات مرتبط با آسیب‌های زانو، پروتزهای مفصلی و سایر موضوعات تخصصی ارتوپدی مشارکت داشته است.

توسعه آزمایشگاه مهارت‌های پژوهشی ارتوپدی (Research Skill Lab) نیز از برنامه‌های آینده مرکز اعلام شد؛ برنامه‌ای که با هدف جذب دانشجویان و دستیاران علاقه‌مند به پژوهش، شناسایی مسائل بالینی، توسعه ایده‌های نوآورانه و حرکت از تولید مقاله به سمت تولید محصول و نمونه اولیه دنبال می‌شود.

در این جلسه همچنین برخی محصولات فناورانه و دستاوردهای مرکز در زمینه طراحی تجهیزات و ابزارهای مورد استفاده در جراحی‌های ارتوپدی معرفی شد که از جمله آن‌ها می‌توان به طرح‌های دارای ثبت اختراع برای کمک به تثبیت شکستگی‌ها و ابزارهای مورد استفاده در جراحی‌های اصلاحی اشاره کرد.

در ادامه، دکتر رامین کردی، معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی تهران، ضمن قدردانی از فعالیت‌های علمی و پژوهشی اعضای مرکز، بر ظرفیت بالای این مجموعه برای توسعه پژوهش‌های کاربردی، تقویت زیرساخت‌های پژوهشی و گسترش همکاری‌های علمی تأکید کرد. وی همچنین بر ضرورت توسعه ارتباطات بین‌المللی و فراهم‌کردن زیرساخت‌های مناسب برای انجام مطالعات پژوهشی و کارآزمایی‌های بالینی تأکید داشت.

در پایان جلسه، داوران منتخب دانشگاه علوم پزشکی تهران، براساس شیوه‌نامه منتشرشده وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای ارزیابی مراکز تحقیقات علوم پزشکی کشور، فرایند ارزیابی مرکز را در چهار حوزه رهبری، ساختار، محصولات پژوهشی و اثرگذاری، از جمله ترجمان دانش، انجام دادند. پس از تکمیل فرم‌های ارزیابی، یک نسخه از فرم‌ها به واحد توسعه و ارزیابی تحقیقات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تحویل شد و نسخه دیگر نیز در واحد توسعه و ارزشیابی مراکز تحقیقات دانشگاه علوم پزشکی تهران، به‌منظور پیگیری و انجام اقدامات بعدی، نگهداری شد.